Bình luận Quốc tế Phân tích thời sự và quan hệ quốc tế
Mới nhất Xem tất cả →

Kinh tế Trung Quốc và câu hỏi về mô hình tăng trưởng tiếp theo

Mô hình dựa vào đầu tư hạ tầng và xuất khẩu đã đưa nền kinh tế Trung Quốc đi rất xa trong ba thập niên. Câu hỏi hiện nay là điều gì thay thế nó khi dư địa cạn dần: tiêu dùng trong nước chưa đủ mạnh, dân số đã qua đỉnh, và năng suất không còn tăng nhanh như trước. Bài viết đối chiếu với Nhật Bản và Hàn Quốc ở giai đoạn tương đương để xem đâu là điểm giống và đâu là điểm khác căn bản.

Mô hình tăng trưởng dựa vào đầu tư hạ tầng và xuất khẩu chế tạo có một đặc điểm: nó hiệu quả phi thường ở giai đoạn đầu và mất dần hiệu quả khi nền kinh tế đã lớn.

Lý do là toán học chứ không phải chính trị. Khi tỷ lệ đầu tư đã ở mức rất cao, mỗi đồng đầu tư thêm tạo ra ít sản lượng hơn đồng trước.

Ba đường ra thường được nêu

Chuyển sang tiêu dùng nội địa. Về lý thuyết là đường ra tự nhiên nhất. Khó khăn nằm ở chỗ nó đòi hỏi chuyển thu nhập từ khu vực nhà nước và doanh nghiệp sang hộ gia đình, tức là đụng tới phân phối quyền lực chứ không chỉ chính sách kinh tế.

Nâng cấp lên các ngành có giá trị gia tăng cao. Đang được theo đuổi quyết liệt. Trở ngại là các thị trường đích ngày càng dựng rào với những ngành này vì lý do an ninh.

Mở rộng ra thị trường mới. Giải quyết được vấn đề đầu ra trong ngắn hạn nhưng không giải quyết được vấn đề cơ cấu bên trong.

Vì sao điều này quan trọng với bên ngoài

Với các nền kinh tế trong khu vực, quỹ đạo của một nền kinh tế lớn như vậy ảnh hưởng trực tiếp tới giá hàng hoá, dòng vốn và cơ hội xuất khẩu.

Một kịch bản tăng trưởng chậm nhưng ổn định có hệ quả rất khác một kịch bản điều chỉnh đột ngột, và việc phân biệt hai kịch bản này quan trọng hơn việc đoán con số tăng trưởng của năm tới.

Điều nên tránh

Nên tránh cả hai cực: cho rằng mô hình này sắp sụp đổ, và cho rằng nó sẽ tiếp tục như cũ. Cả hai đều đã được dự đoán nhiều lần và đều chưa đúng.

Nguồn tham khảo

  1. Peterson Institute for International Economics — https://www.piie.com/
  2. The Economist — https://www.economist.com/
  3. Rhodium Group — https://rhg.com/

Bài viết trên đây là bản tổng hợp và phân tích do ban biên tập thực hiện, không phải bản dịch của các bài gốc. Bản quyền các bài gốc thuộc về tác giả và cơ quan báo chí tương ứng.

Bài liên quan

Kinh tế3.939

Khi chuỗi cung ứng trở thành công cụ chính sách đối ngoại

Kiểm soát xuất khẩu, sàng lọc đầu tư và dịch chuyển sản xuất đang biến thương mại từ lĩnh vực hợp tác thành mặt trận cạnh tranh chiến lược. Bài viết xem lại cách các công cụ này được dùng trong vài năm gần đây, chúng thật sự làm chậm được đối phương tới đâu, và cái giá phải trả ở phía áp dụng. Phần cuối đặt câu hỏi cho các nền kinh tế trung bình: đứng giữa hai chuỗi cung ứng đang tách rời thì chọn thế nào.

Khoa học & Công nghệ12.32415:02

Trí tuệ nhân tạo và câu hỏi nó có thực sự dịch chuyển cán cân quyền lực

Mỗi lần có công nghệ mới, người ta lại cho rằng trật tự quốc tế sắp đảo lộn. Lịch sử cho thấy điều quyết định không phải ai phát minh ra trước, mà ai tích hợp được nó vào bộ máy quân sự, kinh tế và hành chính sẵn có. Bài viết áp khung đó vào trí tuệ nhân tạo: đâu là chỗ nó thật sự dịch chuyển cán cân, đâu là chỗ nó chỉ làm nhanh hơn những việc vốn đã làm được, và vì sao khoảng cách giữa hai điều đó lớn hơn nhiều người nghĩ.

Chính trị10.25712:40

Khi chính trị trong nước quyết định chính sách đối ngoại

Trong sách giáo khoa, chính sách đối ngoại là kết quả của tính toán lợi ích quốc gia. Trên thực tế, nó thường được định hình trước hết bởi những gì bán được cho cử tri trong nước. Bài viết theo dấu ba cơ chế khiến điều đó xảy ra: chu kỳ bầu cử ngắn hơn thời gian đàm phán, áp lực dư luận theo thời gian thực, và nhu cầu chứng minh cứng rắn. Hệ quả là đối tác nước ngoài ngày càng khó dự đoán một quốc gia sẽ giữ cam kết tới đâu.